TWEEDAAGSE 'TE LAND, TER ZEE EN...': ALLES WAT HET NAJAAR ZO MOOI MAAKT!
- Martijn Bot
- 28 sep 2025
- 4 minuten om te lezen
MINIBUSEXCURSIE, VRIJDAG 26 EN ZATERDAG 27 SEPTEMBER 2025
Persoonlijk heb ik als vogelaar altijd al net iets meer gehad met het najaar dan met het voorjaar. Natuurlijk hebben beide seizoenen hun specifieke charme, maar de sfeer van de herfst en de soorten die het najaar met zich mee kan brengen spreken me net iets meer aan dan die van het, voor mijn gevoel iets meer voorspelbare, voorjaar.
Vandaar dat het 'najaarsblok' me altijd vervult met verwachting, hoop en zeer goede zin. Zowel de excursies 'op land' als de zeevogeltochten zijn elk jaar weer spannend. De tweedaagse die de beide takken van sport combineert is er dan ook Ć©Ć©n waar ik altijd reikhalzend naar uitkijk
Afgelopen vrijdag was het weer zo ver en stond een volle groep (dat is in mijn geval altijd 8 personen, de capaciteit van de minibus) ook te popelen om twee dagen lekker buiten te spelen.
We begonnen drie straten verwijderd van de ontmoetingsplek, in dit geval het hotel waarin mijn gasten verbleven. Daar was namelijk net het jaarlijkse Ransuilenfeestje begonnen. Elk jaar zitten er meerdere vogels laag in loofbomen tussen een stoep en een doorgaande weg midden in het dorp. Waarom ze die drukke plek elk jaar een paar weken aandoen, is mij een raadsel. Er zijn genoeg rustige tuinen en parken te vinden, maar steevast zoeken ze de 'drukte' op. Wij vonden het prima; de uilen vormden zo een leuke aftrap van deze tweedaagse!
Na dit korte staaltje 'urban birding' trokken we richting het Lauwersmeergebied. Jaap Deensgat zat lekker vol vogels en we namen dan ook even de tijd om de plek goed uit te pluizen. Het meest in het oog sprongen enkele Zeearenden. We waren er bijvoorbeeld getuige van hoe een jonge Zeearend een onfortuinlijke Brandgans ving en deze onhandig probeerde te doden. Dat lukte uiteindelijk, maar de gans heeft wel minutenlang tegengestribbeld en flink moeten lijden. De natuur is hard, hoor je dan te zeggen en dat is natuurlijk zo. Dit zag er best gruwelijk uit...
Vrolijker waren de waarnemingen van o.a. een Reuzenstern, meerdere Baardmannen, twee Kleine strandlopers, Brilduikers en een Krombekstrandloper.
De volgende uurtjes spendeerden we aan de zuidkant van het Lauwersmeergebied. Twee wandelingen brachten geen spannende zangvogels in enkele 'flockjes' (we hoorden slechts wat Goudhanen en Vuurgoudhanen), maar wel o.a. Ijsvogel, enkele Bruine kiekendieven, een juveniele Boomvalk, meer Zeearenden en een Krooneend. Deze laatste is best schaars in dit gebied; toch fijn dat er iemand nog wƩl op eenden lette ;-)
In de haven van Lauwersoog, de volgende stop, zwom een Zeekoet en lag een steiger vol met Steenlopers.
Het hoogtepunt van de dag voor velen volgde kort daarna met de ontmoeting met een Bladkoning! Deze ultieme najaarssoort zat in een groepje met enkele Goudhanen en Tjiftjaffen en liet zich uiteindelijk heel leuk aan iedereen zien! Heerlijk; dan weet je dat het najaar Ć©cht begonnen is!
De laatste uurtjes spendeerden we langs de Waddenkust. De echte kweldersoorten waren nog niet aangekomen (ze staan voor de deur!), maar wel zagen we o.a. een Kleine zilverreiger, wat Tapuiten, Groenpoot- en Zwarte ruiters, Kemphanen, duizenden Goudplevieren, 4 Raven en een Smelleken. Deze laatste knalde voorbij zoals Smellekens dat doorgaans doen.
Dag 2: Zeevogeltocht!
De tweede dag had een simpele doch spannende invulling: we gingen de zee op!
De verwachtingen waren vooraf niet bijster hooggespannen. De wind waaide immers al een tijdje uit de verkeerde hoek voor goede aanvoer van zeevogels en dan kan het dus ook wel eens rustig zijn boven de Waddeneilanden op de Noordzee.
Ook deze dag zal niet de boeken in gaan als de meest productieve zeedag ooit, maar het was ook zeker niet slecht! Kort nadat we de Waddenzee verlieten zagen we al een adulte Kleine jager, niet lang daarna gevolgd door een tweede, juveniele vogel.
In de volgende uren waren alleen de Zwarte zee-eenden echt talrijk; we zagen er uiteindelijk duizenden en hoorden ook weer het fascinerende piepende geluid dat de vleugels produceren bij het opvliegen!
Verder sprongen vooral de Grote jagers in het oog. Hoeveel verschillende vogels we precies hebben gezien is lastig te zeggen, maar het waren meerdere exemplaren die vaak ook heel dichtbij kwamen. Het was geweldig om te zien hoe alle meeuwen massaal hoog de lucht in gingen wanneer er een Grote jager naderde; het zijn echte bullebakken en de meeuwen weten dat instinctief! En het was geruststellend om eindelijk weer eens meerdere juveniele vogels achter de boot te mogen verwelkomen na het slagveld dat de vogelgriep bij de soort heeft aangericht.
Hierbij een eerbetoon middels heel veel foto's ;-)
Jan-van-Genten zijn wel eens talrijker geweest. Desalniettemin zagen we er 'genoeg' (kan dat?) en kwamen er vogels in alle kleden voorbij. En niet zelden heel dichtbij!
Qua meeuwen zaten we ook goed, met o.a. veel Pontische meeuwen, enkele Dwergmeeuwen, twee Geelpootmeeuwen (een derde- en een eerste kalenderjaar) en een tweede kalenderjaar Zwartkopmeeuw.
Andere soorten die het noemen waard waren waren o.a. Roodkeelduikers (meerdere nog in zomerkleed), Alken, Zeekoeten (beide soorten waren overigens een stuk schaarser dan afgelopen jaren), Grote sterns en Visdieven. Op Engelsmanplaat zagen we zowel een Slechtvalk als een onvolwassen Zeearend!
Al met al een lekker dag op een vlakke Noordzee. En het mooie is: er volgt nog een aantal zeevogeltochten in de komende weken, te beginnen komend weekend in zowel Lauwersoog (zaterdag, volgeboekt) als Scheveningen (zondag, nog enkele plekken)
Prachtige vliegbeelden!