top of page

MAROKKO DEEL 3: VAN WOESTIJN TOT OCEAAN!

  • 15 mrt
  • 8 minuten om te lezen

Samenwerkingsreis Birdingholland.nl / Birdingbreaks.nl, 3-14 maart 2026


Dag 8 en 9

Deze twee dagen staan in het teken van de verplaatsing van de zandwoestijn nabij Algerije naar de Atlantische kust nabij Agadir. Dat betekent dus twee dagen met flink wat rijkilometers, maar dat hoeft helemaal niet vervelend te zijn. Met onze voortreffelijke chauffeur Abdullah achter het stuur doorkruisen we vele verschillende landschapstypen en schuiven er vele adembenemende vergezichten voorbij. Natuurlijk stoppen we tussendoor regelmatig; om te vogelen, om te lunchen of een combinatie daarvan.

Op dag acht nemen we afscheid van het mooiste (?) hotel van de reis en zien we bij het wegrijden de laatste Bruinnekraven, Woestijntapuiten, Woestijnleeuweriken, Woestijnklapeksters en Witkruintapuiten. Op de lunchplek plofte er een verrassende Sprinkhaanzanger vlak voor ons op het pad en zagen we meerdere zoogdiertjes die we determineerden als Marokkaanse Gerbils. Mocht iemand een andere mening zijn toegedaan, dan horen we het graag; wanneer er geen vleugels aan een schepseltje zitten, houdt mijn kennis al snel op, zeker buiten Europa...

Marokkaanse gerbil?
Marokkaanse gerbil?
Europese kanarie; die is wel zeker ;-)
Europese kanarie; die is wel zeker ;-)
Tussenstop (Foto: Gertjan van 't Veer)
Tussenstop (Foto: Gertjan van 't Veer)

In de middag bereiken we het meer nabij Ouarzazate, waar we in het begin van de reis enkele geweldige vogeluren beleefden. We besloten de plek nogmaals aan te doen en het was weer leuk. De wind was er stevig, waardoor we meerdere roofvogels laag zagen ploeteren: Bruine kiekendieven, een Dwergarend, een Slangenarend en wat Zwarte wouwen deden een poging om de overkant te bereiken, maar ook meerdere Gele kwikstaarten, Witkeelkwikstaarten, Alpengierzwaluwen en Vale gierzwaluwen trokken laag voorbij en over. Verder lieten twee Marokkaanse kwikstaarten zich (eindelijk) mooi en en aan iedereen zien en werden we daarna bovendien verblijd met o.a. Bril- en Baardgrasmussen en een Diadeemroodstaart.

Dwergarend
Dwergarend
Witkeelkwikstaart
Witkeelkwikstaart
Gele kwikstaart
Gele kwikstaart
Marokkaanse kwikstaart (Foto: Dirk van Doorn)
Marokkaanse kwikstaart (Foto: Dirk van Doorn)

Op weg naar (wat we dachten dat was) ons hotel in Ouarzazate, zagen we boven de stad iets wat achteraf door meerdere deelnemers werd aangemerkt als een hoogtepunt van de reis. Een krankzinnige groep Zwarte wouwen danste als een veredelde spreeuwenwolk boven de stad. Aangezien de zon inmiddels aan het ondergaan was, kan het haast niet anders dan dat er zich een slaapplaats bevond. Door de harde wind zullen vele vogels ervoor gekozen hebben om hier neer te gaan alvorens de volgende dag een nieuwe poging te wagen om het Atlasgebergte over te gaan. Indrukwekkend!

Zwarte wouwen
Zwarte wouwen

En wat betreft het hotel: toen ik nog bagage aan het uitladen was, kwamen er eerst zes Kleine torenvalken over voordat Bart-Jan met een strak gezicht naar buiten beende met de onheilspellende mededeling dat het hotel dat we op de planning hadden staan al in een vroegtijdig stadium aan de lokale agent had aangegeven ons niet te kunnen ontvangen. Je begrijpt dat een moment van paniek zich meester van ons maakte. Zo maar even 11 kamers en een diner in een alternatief hotel dichtbij regelen: ik zag even niet hoe we dat voor elkaar zouden moeten krijgen... Gelukkig bleek alles op een misverstand te berusten. De agent had per ongeluk een verkeerd hotel op de vouchers laten staan, maar had gelukkig wel een alternatief geboekt. Zo stonden we een kwartier later alsnog bij een hotel waar de sleutels wel voor ons klaar lagen. Dit soort momenten moet je niet te vaak meemaken; ze zijn slecht voor je gezondheid ;-)

Kleine torenvalken; vlogen laag maar vlot over in de richting van waar ook de Zwarte wouwen rondhingen.
Kleine torenvalken; vlogen laag maar vlot over in de richting van waar ook de Zwarte wouwen rondhingen.

De volgende dag vertrokken we voor de tweede etappe westwaarts. De eerste tussenstop was bij een meertje dat best wat nieuwe tripsoorten opleverde. Het begon al leuk met vier overvliegende Zwarte ooievaars en in het volgende uur voegden zich o.a. Roodstuitzwaluw, Geoorde fuut, Rotszwaluw, Flamingo, Casarca, Kleine zwartkop, Spaanse mus, Marokkaanse kwikstaart en Westelijke baardgrasmus bij hen op de daglijst. Toen er zich vlakbij een bosbrand begon te ontwikkelen die zich flink rap uitbreidde en daarbij een angstaanjagend geluid produceerde, leek het ons een goed moment om ons uit de voeten te maken. We hopen dat de hulpdiensten, die al aankwamen rijden toen wij vertrokken, de boel snel hebben weten te beteugelen.

Zwarte ooievaars
Zwarte ooievaars
Roodstuitzwaluw
Roodstuitzwaluw
Foto: Cindy Akkermans
Foto: Cindy Akkermans
De brand die ons verjoeg. Hopelijk viel het uiteindelijk mee...
De brand die ons verjoeg. Hopelijk viel het uiteindelijk mee...

De volgende bestemming was een werkelijk prachtige vallei, waar het ook merkbaar groener en vruchtbaarder was dan de plekken waar we de afgelopen dagen hadden vertoefd. Meteen werden we ook omringd door de eerste vlinders: Barbarijs oranjetipje, Groene marmerwitjes, enkele Moorse Christusdoornblauwtjes en vooral Spaanse pijpbloemvlinders; wat een beauties zijn dat!

Spaanse pijpbloemvlinder
Spaanse pijpbloemvlinder
Spaanse pijpbloemvlinder
Spaanse pijpbloemvlinder
Moors christusdoornblauwtje
Moors christusdoornblauwtje
Groen marmerwitje
Groen marmerwitje
Atlas-daggekko
Atlas-daggekko

De reden om specifiek hier te stoppen was het feit dat er zich hier de afgelopen jaren een nest van Havikarenden bevond. We hoopten deze indrukwekkende soort hier dan ook dit jaar aan te treffen (wij zijn de eerste groep dit seizoen, dus moeten wat pionieren), maar leken zonder succes de kloof te moeten verlaten. Maar ondanks dat sommige mensen je van het tegendeel proberen te overtuigen, is het soms toch goed om achterom te kijken. Toen ik dat in deze kloof deed, zag ik namelijk pardoes twee Havikarenden cirkelen aan het eind van de vallei. Eerst heel langzaam, maar kort daarna ineens heel snel kwamen ze naderbij, passeerden ons en kwamen terug om langdurig rond te cirkelen. Onze groep was, op weg terug naar de bus, inmiddels wat uiteen gevallen, maar gelukkig wisten de meesten de soort goed in de kijker te krijgen. Verder zagen we een Blauwe rotslijster en een Barbarijse valk; deze laatste viel zelfs kort een van de Havikarenden aan!

Havikarend (Foto: Dirk van Doorn)
Havikarend (Foto: Dirk van Doorn)
Havikarend weert een aanval van de Barbarijse valk af.
Havikarend weert een aanval van de Barbarijse valk af.
Blauwe rotslijster
Blauwe rotslijster

Ons hotel bleek een kleine oase te zijn die behoorlijk wat leuke soorten herbergde. Naast de nodige zangvogels waren het toch vooral de Kwartels en, toen de zon net onder was, enkele Moorse nachtzwaluwen die de show stalen! Enkele vogels lieten zich prachtig jagend zien, gewoon voor de ingang van het hotel!

Moorse nachtzwaluw!
Moorse nachtzwaluw!
Moorse nachtzwaluw
Moorse nachtzwaluw

Dag 10

Er was nog een dik uur rijden nodig om eindelijk bij de kust aan te komen en om eindelijk weer wat langer te kunnen vogelen. De eerste stop was bij een brug over een drooggevallen rivier. Er zaten daar best wat vogels, maar ze werkten visueel niet echt mee. Zo hoorden we bijvoorbeeld de Zwartkruintsjagra's alleen, jakkerden er heel hard wat Vale oeverzwaluwen over en waren alleen de Westelijke vale spotvogels enigszins te zien. Verder zaten hier o.a. Palmtortels, een IJsvogel en Cirlgorzen

Westelijke vale spotvogel
Westelijke vale spotvogel
Juveniele Kleine zwartkop
Juveniele Kleine zwartkop
Foto: Cindy Akkermans
Foto: Cindy Akkermans

We kregen een tip voor een lunchplek die open was en we besloten daar maar eerst gebruik van te maken alvorens de geplande, langere wandeling aan te vangen. Daar konden we namelijk wel eens een goed gevulde maag voor nodig hebben. De lunchplek bleek prima en herbergde ook nog eens twee nesten van Diadeemroodstaarten.

Welkom! (Foto: Gertjan van 't Veer)
Welkom! (Foto: Gertjan van 't Veer)
Foto: Gertjan van 't Veer
Foto: Gertjan van 't Veer
Diadeemroodstaart met voedsel; het nest zat in de WC-lamp!
Diadeemroodstaart met voedsel; het nest zat in de WC-lamp!
Soort Phegeavlinder?
Soort Phegeavlinder?

De middag stond in het teken van de wandeling vanaf de parkeerplaats van Nationaal Park Souss Massa naar ons hotel. De bus bracht onze koffers daarheen, wij konden langs de rivier doorsteken en al vogelend naar onze volgende overnachtingsplek bewegen. De afstand bedroeg ongeveer 4 kilometer, maar iedereen weet dat vogelaars daar knap lang over kunnen doen. En als de snelheid van het eerste uur representatief was geweest voor de hele wandeling, waren we nooit voor donker in het hotel aangekomen. Het was even heel druk! Hou je vast: Steenuil, Barbarijse patrijzen, Barbarijse grondeekhoorns, Zwartkruintsjagra's, Visarenden, Vale oeverzwaluwen, Wilde zwijnen en 16 Heremietibissen zorgden af en toe voor keuzestress!

Zwartkruintsjagra
Zwartkruintsjagra
Heremietibis; de enige, nog wilde westelijke populatie bevindt zich in Marokko. Gelukkig laat deze hier, door gerichte beschermingsmaatregelen, een voorzichtige maar gestage stijgende lijn zien .
Heremietibis; de enige, nog wilde westelijke populatie bevindt zich in Marokko. Gelukkig laat deze hier, door gerichte beschermingsmaatregelen, een voorzichtige maar gestage stijgende lijn zien .
Visarend
Visarend
Barbarijse grondeekhoorn
Barbarijse grondeekhoorn
Barbarijse patrijzen
Barbarijse patrijzen
Heremiet- of Kaalkopibissen
Heremiet- of Kaalkopibissen
Barbarijse grondeekhoorns
Barbarijse grondeekhoorns
Heremietibissen
Heremietibissen
Foto: Gertjan van 't Veer
Foto: Gertjan van 't Veer
Woestijnsteenuil (Foto: Dirk van Doorn)
Woestijnsteenuil (Foto: Dirk van Doorn)
Heremietibissen
Heremietibissen
Wild zwijn
Wild zwijn

'Gelukkig' ging het tweede deel wat sneller, kwamen er nog wel nieuwe tripsoorten bij, maar die waren niet van het kaliber van het eerste deel. Toen we eenmaal de oceaan hadden bereikt, zagen we ook snel de eerste meeuwen (!) van de trip (Geelpoot- en Kleine mantelmeeuwen) en vlogen er verder weg meerdere Jan-van-Genten en Grote sterns. De vlakte voor ons laatste hotel bleek een waar walhalla voor Grielen: er werden minimaal 19 exemplaren geteld! Vanuit onze hotelkamer met zeezicht zagen Bart-Jan en ik drie Kleine jagers passeren.


Dag 11

Op deze laatste dag besloten we de rijafstand zo kort mogelijk te houden. Bart-Jan en ik hadden wat plekken gevonden in de onmiddellijke nabijheid van het hotel, zodat we konden afsluiten met een volle dag buiten. De eerste uren struinden we over een woestijnachtige vlakte en vonden we o.a. Westelijke blonde tapuit, Donkere woestijnklapekster, Griel, Kleine kortteenleeuweriken, Kortteenleeuweriken, Duinpieper, Grauwe kiekendief, Alpengierzwaluw, Brilgrasmus, Graszanger, Kwartel, Roodkopklauwier en tientallen Heremietibissen.

Donkere woestijnklapekster
Donkere woestijnklapekster
Liftende Koereiger
Liftende Koereiger
Theklaleeuwerik
Theklaleeuwerik
Heremietibissen
Heremietibissen
Griel
Griel
Donkere woestijnklapekster
Donkere woestijnklapekster
Heremietibis
Heremietibis
Heremietibissen
Heremietibissen
Foto: Cindy Akkermans
Foto: Cindy Akkermans

Langs dezelfde rivier als waar we gisteren waren, maar nu een stukje landinwaarts, zagen we eindelijk de Vale oeverzwaluwen wat beter en langduriger en troffen we ook de enige Bijeneters van deze trip. De voorjaarstrek van de wat latere soorten moest echt nog beginnen, zo veel was wel duidelijk.

Foto: Cindy Akkermans
Foto: Cindy Akkermans
Vale oeverzwaluw
Vale oeverzwaluw
Vale oeverzwaluw
Vale oeverzwaluw
Bijeneter; ze gingen hard!
Bijeneter; ze gingen hard!

We besloten te lunchen op dezelfde plek als gisteren. Dat was goed bevallen en het restaurant lag dichtbij de volgende bestemming: een ander riviertje dat zich richting oceaan kronkelde. Daar was het ook weer fijn vogelen, met als hoogtepunten zeker vijf Marmereenden, een Zwartkruintsjagra, Cirlgorzen, Diadeemroodstaarten en twee Porseleinhoenen.

Marmereend
Marmereend
Marmereend (Foto: Dirk van Doorn)
Marmereend (Foto: Dirk van Doorn)
Porseleinhoen
Porseleinhoen
Cirlgors
Cirlgors
Zwartkruintsjagra
Zwartkruintsjagra
Foto: Cindy Akkermans
Foto: Cindy Akkermans

De eksters in Marokko zijn een andere soort: de Mahgrebekster. Deze heeft een prachtig stukje blauwe naakte huid achter het oog. We hadden de soort al veel gezien, maar steeds onderweg en op plekken waar het onmogelijk stoppen was. Zo was een fotomoment er nog niet van gekomen, maar net op tijd troffen we een vogel langs de weg die dat smetje wel even wilde helpen wegwerken!

Mahgrebekster!
Mahgrebekster!

We eindigden deze dag aan zee, hopend op een groep rustende meeuwen en sterns om te scannen. Helaas zat deze er wel, maar op grote afstand. Wel zagen we nog acht Zwarte zee-eenden, tientallen Scholeksters, enkele Steenlopers en Drieteenstrandlopers, een Zilverplevier en een Regenwulp, maar de gewenste Audouins meeuwen bleven dus op te grote afstand om echt herkenbaar te zijn (maar ze zaten er wel ;-)).

Terug bij het hotel keken we nog even met wat fanatiekelingen over zee. Dat was vooral ontspannend, maar werd toch nog spannend door eerst een recht overvliegende Audouins meeuw (die scherpschutter Dirk heel snel wist op te pikken en vast te leggen en die in Spanje geringd bleek te zijn!) en vervolgens een heel vreemde Geelpootmeeuw. Deze subadulte vogel (4/5 KJ) had een gestreepte kop zoals vooral Azorengeelpootmeeuwen die in de vroege winter tonen. Hoe het kan dat de vogel er nu nog zo uitzag, is mij een raadsel, maar het zou zo maar een Azorengeelpootmeeuw kunnen zijn. Helaas heb ik, omdat de vogel in tegenlicht recht overvloog en ik de instellingen op de camera verkeerd had staan, geen andere foto dan deze... Gedachten omtrent de determinatie zijn welkom!

Geelpootmeeuw spec.
Geelpootmeeuw spec.
Audouins meeuw, BYK3, waanzinnig vastgelegd door Dirk van Doorn!
Audouins meeuw, BYK3, waanzinnig vastgelegd door Dirk van Doorn!
Zeevogelen. Foto: Cindy Akkermans
Zeevogelen. Foto: Cindy Akkermans

Terug sjokkend naar het hotel staken we nog even tijd in de lokale Grielen. Omdat de warmtetrilling inmiddels uit de lucht was, konden we eindelijk eens een leuk plaatje van de soort maken. Fascinerende schepsels zijn het!

Griel
Griel
Nachtvlinder sp.. Op de hotelmuur.
Nachtvlinder sp.. Op de hotelmuur.
Blepharopsis mendica, een soort bidsprinkhaan. Op dezelfde hotelmuur.
Blepharopsis mendica, een soort bidsprinkhaan. Op dezelfde hotelmuur.

Na het laatste avondmaal en mooie afsluitende woorden over en weer was het toch echt tijd om de koffers in te pakken en voor te bereiden op een vroeg vertrek naar de luchthaven van Agadir. Dag 12 kan kan met een zin worden afgedaan: de terugreis verliep soepel en volgens schema, dus aan het eind van de middag namen we, naast de sfeervolle bagagebanden, afscheid van elkaar.

Bart-Jan en ik willen iedereen hartelijk danken voor de deelname en vooral de gezelligheid tijdens deze 12 dagen. Het was ons een waar genoegen om met jullie op pad te zijn geweest en hopen jullie nog eens terug te zien, wellicht ergens dichterbij huis. Ook dank aan Birdingbreaks.nl voor het mogelijk maken van deze, voor ons allen onvergetelijke, trip door het prachtige en veelzijdige land!


 
 
 

1 opmerking


Melden.1
Melden.1
13 apr

Bij lezing zie ik dat de redenering een coherente logische volgorde volgt. Observaties zijn gekoppeld aan concrete en betrouwbare indicatoren. De website levert aanvullende thematische mapping voor het onderwerp. Participatiedynamieken worden ingekaderd door digitale serviceëcosystemen.

luckymaxcasino-nl.com

Like
bottom of page