HONDERD SOORTENDAG: DWAAS DUO, SIMPELE ZELDZAAMHEDEN, VEEL VOGELS!
- 1 uur geleden
- 5 minuten om te lezen
MINIBUSEXCURSIE, ZONDAG 3 MEI 2026
Ook de tweede Honderd soortendag van 2026 mocht er zijn! Op de dag dat het weer, na een lange periode van zon en droogte, dreigde om te slaan, kwamen wij er relatief goed vanaf en konden we de hele dag zo goed als droog vogels kijken. Dat wil zeggen: vanwege een stevige bui hebben we wel een gebied (Onlanden) overgeslagen. Dat zal ongetwijfeld soorten hebben gekost, maar de uitgespaarde tijd zal ook weer extra soorten hebben opgeleverd in Lauwersmeer; dat heft elkaar meestal wel op. En zo namen we uiteindelijk afscheid met een daglijst van 128 soorten: hartstikke goed en wederom bovengemiddeld!
Maar ondanks dat de excursietitel anders suggereert, gaat het niet (alleen) om het aantal. Het gaat erom dat we een dag lekker fanatiek aan het vogels kijken gaan maar zonder te haasten of te jakkeren. Op die manier zie en hoor je niet alleen veel, maar vind je meestal ook leuke en een paar onverwachte soorten. En dat gebeurde vandaag zeker ook!
De start was wederom in het Drents-Friese Wold, nadat de parkeerplaats die als verzamelplek diende al o.a. een Spotvogel had opgeleverd. De meeste standvogels zijn inmiddels aan het broeden, dus de zangactiviteit is vaak maar beperkt. Dat zorgt ervoor dat je altijd wel een paar soorten mist die nou niet per se zeldzaam zijn, maar die je gewoon moeilijk vindt omdat ze zich niet of nauwelijks meer laten horen. Wat we wel konden noteren: Boom- en Veldleeuweriken, Appelvink, Wielewaal, Zwarte specht (jakkerde voorbij), Grote lijster, Bonte- en Grauwe vliegenvanger, Gekraagde roodstaart, Raaf en Tapuit. Maar absolute klapper was een paartje... Draaihals! De vogels waren vanaf het wandelpad te zien, maar de boom waarin ze het nest lijken te maken stond op dusdanige afstand in het gebied dat je ze rustig kon bekijken zonder dat er ook maar enige kans is op verstoring. Ideaal, dus, en we genoten dan ook enorm van de aanblik van de nestbouw en het af en toe baltsen van deze fascinerende soort.
Het Fochteloërveen bracht enkele soorten waarvoor je er komt, zoals bijvoorbeeld Kraanvogels en Paapje. Maar de verreweg meest bizarre waarneming van de dag was die van een Grote karekiet, die zat te zingen in een struik in de achtertuin van een van de huizen aan de rand van het veen, terwijl tegelijkertijd achter ons in het bos een Fluiter te horen was. Een zeer onverwachte soort, op een zeer onverwachte plek en een duet dat we in de rest van ons vogelleven waarschijnlijk niet nogmaals zullen horen. Lang leve de vogeltrek, want deze vogel zal hier zeker niet blijven!
Aangezien de Iberische tjiftjaf van Norg ook nu weer op de route lag, konden we die mooi even meepikken. En de deur van de minibus was nog niet open of we hoorde 'm al zingen. Vijf minuten en een mooie waarneming later waren we alweer onderweg. Gingen alle 'twitches' maar zo makkelijk ;-).
Nog niet exact wetend hoe de buien zich zouden ontwikkelen, reden we richting de Onlanden. Helaas (maar gelukkig voor de natuur) brak daar de hemel open en besloten we het gebied over te slaan. Wandelen was even geenoptie. Lauwersmeer zag er weertechnisch beter uit, dus reden we door. Jammer, maar wat extra tijd in het Lauwersmeer is geen overbodige luxe.
Het Jaap Deensgat tilde ons al snel over de honderd dagsoorten. Enkele van de vogels die daarvoor verantwoordelijk waren: Temmicks strandloper (zeven stuks, leuk!), Kemphaan, Zeearend, Snor, Baardman (leuke combi altijd ;-)), Kleine plevier, Oeverloper, Groenpootruiter en nog wat algemene eenden en steltlopers. Geen soort maar wel leuk waren enkele Noordse kwikstaarten (dat zijn tegenwoordig ondersoorten) in een enorme groep gele kwikstaarten.
Rondom vakantiepark Suyderoog verblijft sinds een tijdje een man Blauwvleugeltaling. Natuurlijk is bij eenden altijd de vraag waar ze vandaan komen (wild of ontsnapt). Ook bij deze vogel zullen die vragen gesteld worden, maar aangezien de vogel ongeringd is, goed in de vleugels zit en de gekortwiekte vogel van de Lettelberter Petten recent op dezelfde tijd als de vogel van het Lauwersmeer is gezien (het is dus blijkbaar een ander exemplaar), zou ik niet weten waarop deze vogel niet als wild aanvaard zal worden. En ook deze zeldzaamheid was kinderlijk makkelijk te vinden! Verder konden hier Nachtegaal en (op weg hierheen) Bosruiter worden toegevoegd aan de inmiddels indrukwekkende oogst.
In de haven van Lauwersoog was een man Zwarte roodstaart relatief vlot gevonden en op de dijk konden we o.a. Bontbekplevier, Zilverplevier, Wulp, Bonte strandloper, Rotgans en Eider toevoegen. In de Bantpolder zaten een mooie Zwarte ruiter, meerdere Regenwulpen en baltsten enkele Kemphanen er lustig op los; een tafereel dat nooit verveelt!
In de Anjumer- en Lioessenserpolder is het jaarlijkse Morinellenfeestje ook weer losgebarsten. Meestal valt er niet gek veel te vieren, zitten de vogels ver achterin het gebied en moet je het doen met wat oranje bolletjes in de warmtetrilling, maar hoe anders was het vandaag. Ook deze zeldzaamheden lieten zich makkelijk vinden, vooral omdat ze een keer relatief dichtbij de weg zaten. En het waren er best veel ook: 17 exemplaren!
De Ezumakeeg is eigenlijk altijd de afsluiter van de dag, maar het houdt hier qua steltlopers nog niet echt over. Enkele Bontbekken en Kemphanen waren wel voorhanden. Daarbij liep een steltloper waar ik even heel raar tegenaan keek (en nog kijk). Het gebeurt me maar heel weinig, maar ik wist even niet welk label hierop te plakken. Natuurlijk is een afwijkende Bonte strandloper de meest logische optie, maar ik had niet het idee dat ik naar een 'Bontje' keek. De vogel was plomp en best fors (maar natuurlijk flink kleiner dan de omringende Kemphanen) en toonde een strakke en vrij markante (maar niet puntige) borstband, had in vooraanzicht wat lengtestrepen (a la Kleine strandloper, zie foto rechtsboven in de collage hieronder) over de vrij donkere mantel, had een vreemd koppatroon met relatief veel wit rond het oog en op de keel, een middellange, iets gekromde snavel en een zuiver witte buik. De afstand was net te groot en het licht te beroerd voor meer details, maar een gek ding is en blijft het... Het leek nog het meest op een hybride waarbij Gestreepte strandloper betrokken is (Gestreepte x Krombek bestaat en wordt Cox's sandpiper genoemd), maar wellicht is dat een brug te ver. Wat makkelijker te determineren was een Grauwe kiekendief, die (op afstand) vanuit west het gebied in vloog. Dat was een waardige afsluiter van weer een mooie, gezellige en soortenrijke dan in Noord-Nederland!
De rest van de Honderd soortendagen zit inmiddels vol, maar de najaarsedities zijn nog wel te boeken. Dat levert natuurlijk een heel andere set soorten op, maar het recept en de beleving zijn hetzelfde.
Opmerkingen